Trả lời nhanh
Từ 01/7/2026, lao động nữ sinh con thứ hai, khi đang có một con đẻ còn sống, được nghỉ thai sản 7 tháng. Người chồng đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc được nghỉ 10 ngày làm việc. Mức hưởng mỗi tháng bằng 100% bình quân tiền lương đóng bảo hiểm 6 tháng gần nhất, cộng trợ cấp một lần 5.060.000 đồng cho mỗi con. Căn cứ là Luật Dân số 2025, Nghị định 168/2026/NĐ-CP và Luật Bảo hiểm xã hội 2024.
Vì sao có quy định riêng cho con thứ hai
Quy định này đi cùng chính sách dân số mới. Luật Dân số năm 2025 có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, và Nghị định số 168/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 hướng dẫn cụ thể phần chế độ thai sản. Mục tiêu là khuyến khích các gia đình sinh đủ hai con, bằng cách cho cha mẹ thêm thời gian ở nhà với con nhỏ.
Điểm then chốt: chế độ này không dành cho mọi lần sinh, mà dành riêng cho lần sinh con thứ hai, với điều kiện gia đình đang có một con đẻ còn sống.
Điều kiện hưởng
| Lao động nữ | Lao động nam |
|---|---|
| Sinh con thứ hai | Đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc |
| Tại thời điểm sinh, có 01 con đẻ còn sống | Vợ sinh con thứ hai |
| Đáp ứng điều kiện hưởng chế độ thai sản theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 | Tại thời điểm sinh, người vợ có 01 con đẻ còn sống |
Hai chữ “con đẻ” và “còn sống” là chỗ cần đọc kỹ. Điều kiện xét theo số con đẻ còn sống tại thời điểm sinh, nên gia đình có hoàn cảnh đặc biệt như con riêng, con nuôi hay đã mất con nên hỏi cơ quan bảo hiểm xã hội để được đối chiếu đúng trường hợp của mình.
Với lao động nữ, điều kiện thứ ba nghĩa là bạn vẫn phải đủ thời gian đóng bảo hiểm xã hội như mọi trường hợp sinh con khác. Sinh con thứ hai chỉ thay đổi thời gian nghỉ, không miễn điều kiện đóng.
Được nghỉ bao lâu
Lao động nữ
- Nghỉ 07 tháng, tính cả trước và sau sinh.
- Thời gian nghỉ trước sinh không quá 02 tháng.
- Sinh đôi trở lên: từ con thứ hai trở đi, mỗi con được nghỉ thêm 01 tháng.
So với mức nghỉ thai sản 6 tháng thường thấy, lần sinh con thứ hai được thêm trọn một tháng. Ví dụ sinh đôi ở lần sinh này, lao động nữ được nghỉ 7 tháng cộng 1 tháng cho em bé thứ hai, tổng 8 tháng.
Lao động nam
- Nghỉ 10 ngày làm việc.
- Nếu vợ sinh 03 con trở lên: từ con thứ ba trở đi, mỗi con được nghỉ thêm 03 ngày làm việc.
Lưu ý đơn vị tính khác nhau: của lao động nữ là tháng, của lao động nam là ngày làm việc, tức không tính thứ Bảy, Chủ nhật nếu đó là ngày nghỉ hằng tuần của bạn.
Mức hưởng
Công thức: trợ cấp thai sản bằng số tháng nghỉ nhân với trợ cấp thai sản một tháng. Trong đó trợ cấp một tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của 06 tháng gần nhất trước khi nghỉ.
Thử tính trên một ví dụ
Giả sử mức bình quân tiền lương đóng bảo hiểm 6 tháng gần nhất là 10.000.000 đồng, sinh một bé là con thứ hai.
- Trợ cấp nghỉ 7 tháng: 7 nhân 10.000.000, bằng 70.000.000 đồng.
- Trợ cấp một lần khi sinh: 5.060.000 đồng.
- Tổng: 75.060.000 đồng.
So với nghỉ 6 tháng, tháng nghỉ thêm mang về thêm 10.000.000 đồng trong ví dụ này. Đây chỉ là minh hoạ, con số thật phụ thuộc mức lương đóng bảo hiểm của bạn.
Trợ cấp một lần khi sinh con
Khoản này chỉ dành cho lao động nữ, bằng 02 lần mức tham chiếu cho mỗi con.
| Hạng mục | Số tiền |
|---|---|
| Mức tham chiếu hiện nay | 2.530.000 đồng một tháng |
| Trợ cấp một lần hiện hành | 5.060.000 đồng mỗi con |
Sinh đôi thì nhận gấp đôi, vì trợ cấp tính theo mỗi con.
So với lần sinh con thứ nhất
Để thấy rõ khác biệt, đặt hai lần sinh cạnh nhau với cùng một người lao động nữ có mức bình quân tiền lương đóng bảo hiểm 10.000.000 đồng:
| Hạng mục | Sinh con thứ nhất | Sinh con thứ hai từ 01/7/2026 |
|---|---|---|
| Thời gian nghỉ | 6 tháng | 7 tháng |
| Trợ cấp theo thời gian nghỉ | 60.000.000 đồng | 70.000.000 đồng |
| Trợ cấp một lần khi sinh | 5.060.000 đồng | 5.060.000 đồng |
| Tổng | 65.060.000 đồng | 75.060.000 đồng |
Phần chênh lệch nằm trọn ở tháng nghỉ thêm. Trợ cấp một lần khi sinh không đổi, vì nó tính theo mức tham chiếu chứ không theo thứ tự con.
Tải app VssIDBảo hiểm xã hội số
Cơ quan bảo hiểm xã hội không bao giờ hỏi mã OTP của bạn qua điện thoại.
Ba việc nên làm trước khi sinh
- Kiểm tra thời gian đóng bảo hiểm trên app VssID, mục Quá trình tham gia BH, để chắc đủ điều kiện hưởng thai sản.
- Báo với bộ phận nhân sự rằng đây là con thứ hai, để đơn vị lập hồ sơ theo đúng thời gian nghỉ 7 tháng.
- Nhắc người chồng báo nhân sự nơi anh làm việc về quyền nghỉ 10 ngày làm việc.
Sau khi nộp hồ sơ, bạn theo dõi tiến độ giải quyết trên app VssID, hoặc hỏi thẳng tổng đài 1900 9068. Nếu chẳng may gặp sự cố trong thai kỳ, xem chế độ khi sảy thai, phá thai, thai lưu.
Câu hỏi thường gặp
Sinh con thứ ba có được nghỉ 7 tháng không?
Quy định 7 tháng trong bài áp dụng cho lần sinh con thứ hai, khi đang có một con đẻ còn sống. Các lần sinh khác áp dụng thời gian nghỉ theo quy định chung.
Sinh trước 01/7/2026 có được áp dụng không?
Quy định áp dụng từ ngày 01/7/2026. Nếu bạn sinh sát mốc này, hãy hỏi cơ quan bảo hiểm xã hội để được xác định đúng chế độ áp dụng cho trường hợp của mình.
Chồng không đóng bảo hiểm xã hội thì vợ có được 7 tháng không?
Có. Quyền nghỉ 7 tháng của lao động nữ không phụ thuộc chồng có đóng bảo hiểm hay không. Riêng người chồng chỉ được nghỉ 10 ngày làm việc khi đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
